Prędkość, droga i czas łączy jeden wzór: , czyli droga to prędkość razy czas. Z niego wychodzą dwa pozostałe: i . Żeby ich nie mylić, wystarczy narysować jeden mały trójkąt.
Poniżej znajdziesz film, w którym pokazuję ten trójkąt i liczę 3 zadania tekstowe, notatkę do druku i 19 zadań z rozwiązaniami. Odpowiedź sprawdzisz od razu na stronie.
Prędkość, droga, czas: notatka i zadania z filmu do druku (A4)
Podaj e-mail, a wyślemy Ci moją notatkę z prędkości, drogi i czasu oraz wszystkie 3 zadania z filmu do policzenia razem ze mną, z rozwiązaniami.
- Format A4, gotowe do druku
- Zadania z filmu z rozwiązaniami
- Kod QR do artykułu z filmem na każdej stronie
Wzory na prędkość, drogę i czas
W zadaniach o ruchu pojawiają się trzy wielkości:
| Oznaczenie | Co to jest | Jednostki |
|---|---|---|
| droga | km, m | |
| prędkość | , | |
| czas | h, min, s |
Wzory są trzy, ale wystarczy zapamiętać pierwszy:
- droga:
- prędkość:
- czas:
Sprytny trójkąt: jak nie pomylić wzorów
Narysuj trójkąt. Na górze wpisz , a na dole obok siebie i . Teraz zasłoń palcem to, czego szukasz:
- zasłaniasz : zostaje , więc ,
- zasłaniasz : zostaje nad , więc ,
- zasłaniasz : zostaje nad , więc .
Jak zamienić km/h na m/s i odwrotnie
W jednym zadaniu wszystkie jednostki muszą do siebie pasować. Gdy prędkość jest w , drogę liczysz w metrach, a czas w sekundach. Gdy jest w , drogę liczysz w kilometrach, a czas w godzinach.
- Z na mnożysz przez , czyli dzielisz przez 3,6.
- Z na mnożysz przez , czyli przez 3,6.
Skąd te liczby? to 1000 m w 3600 s, czyli .
Minuty na godziny: tu jest najwięcej błędów
Godzina ma 60 minut, a nie 100. Dlatego minuty dzielisz przez 60:
| Minuty | Część godziny | Liczba dziesiętna |
|---|---|---|
| 6 min | h | 0,1 h |
| 12 min | h | 0,2 h |
| 15 min | h | 0,25 h |
| 20 min | h | brak dokładnej |
| 30 min | h | 0,5 h |
| 40 min | h | brak dokładnej |
| 45 min | h | 0,75 h |
Gdy wynik wyjdzie w godzinach, część ułamkową mnożysz przez 60. Tak zamieniasz ją z powrotem na minuty:
Zadania z filmu krok po kroku
Zatrzymaj film przed każdym zadaniem i policz samodzielnie. Potem włącz film i sprawdź, jak liczę ja.
Zadanie 1. Oblicz czas
Zadanie 1
zamknięte · 1 pktSamochód porusza się ze średnią prędkością . Oblicz, w jakim czasie pokona drogę 120 km.
Pokaż rozwiązanie
Dane: , km. Szukasz , więc w trójkącie zasłaniasz .
Zamieniasz h na minuty.
Odpowiedź: samochód pokona tę drogę w 2 h 24 min. Wynik 2 h 40 min to błąd: h to nie 2 h 40 min.
Zadanie 2. Oblicz prędkość
Zadanie 2
odpowiedź liczbowa · 1 pktPociąg przebył drogę 400 km w czasie 1 h 40 min. Oblicz średnią prędkość tego pociągu na tej trasie.
Pokaż rozwiązanie
Dane: km. Czas zamieniasz na godziny.
Szukasz , więc w trójkącie zasłaniasz .
Odpowiedź: średnia prędkość pociągu to .
Zadanie 3. Oblicz drogę
Zadanie 3
odpowiedź liczbowa · 1 pktRowerzysta poruszał się z prędkością . Czas jego treningu wyniósł 1 h 15 min. Oblicz drogę, jaką pokonał ten rowerzysta.
Pokaż rozwiązanie
Dane: . Czas zamieniasz na godziny.
Szukasz , więc w trójkącie zasłaniasz .
Odpowiedź: rowerzysta pokonał 22,5 km.
Notatka i zadania z filmu do druku
Do filmu przygotowałam notatkę do druku: trójkąt, wzory, zamianę jednostek i minut na godziny na jednej stronie, a do tego zadania z filmu z miejscem na obliczenia i rozwiązania. Pobierzesz ją za darmo w ramce pod filmem.

Zadania z filmu do policzenia razem ze mną i ćwiczenia z zamiany jednostek.

Pokaż rozwiązania zadań z notatki

Ćwicz dalej: zamiana jednostek
Wpisz wynik i od razu go sprawdź.
Zadanie 4.1
odpowiedź liczbowa · 1 pktZamień na .
Pokaż rozwiązanie
Zadanie 4.2
odpowiedź liczbowa · 1 pktZamień na .
Pokaż rozwiązanie
Zadanie 4.3
odpowiedź liczbowa · 1 pktZamień na .
Pokaż rozwiązanie
Zadanie 4.4
odpowiedź liczbowa · 1 pktZamień na .
Pokaż rozwiązanie
Zadanie 4.5
odpowiedź liczbowa · 1 pktZapisz 45 min jako część godziny.
Pokaż rozwiązanie
Możesz też wpisać 0,75.
Zadanie 4.6
odpowiedź liczbowa · 1 pktZapisz 1 h 20 min w godzinach.
Pokaż rozwiązanie
Zadanie 4.7
zamknięte · 1 pktIle to jest 2,5 h?
Pokaż rozwiązanie
h to połowa godziny.
Czyli 2,5 h to 2 h 30 min.
Zadanie 4.8
odpowiedź liczbowa · 1 pktIle minut to 1,2 h?
Pokaż rozwiązanie
Czyli 1,2 h to 1 h 12 min.
Bezpłatne szkolenie online
Bezpłatne szkolenie z matematyki do egzaminu ósmoklasisty
Pokazuję, gdzie uczniowie najczęściej tracą punkty z matematyki i co powtarzać w pierwszej kolejności, żeby dobrze przygotować się do egzaminu.
Prowadzi Kamila Kwapień, twórczyni Matematyki Gryzie
Dodatkowe zadania jak na sprawdzianie
Tych zadań nie ma na filmie. Są podobne do zadań ze sprawdzianów i z egzaminu ósmoklasisty.
Zadanie 5.1
odpowiedź liczbowa · 1 pktPieszy idzie z prędkością . Jaką drogę pokona w 3 h 30 min?
Pokaż rozwiązanie
Zadanie 5.2
odpowiedź liczbowa · 1 pktAutobus przejechał 150 km w czasie 2 h 30 min. Oblicz jego średnią prędkość.
Pokaż rozwiązanie
Zadanie 5.3
zamknięte · 1 pktIle czasu zajmie przejechanie 45 km rowerem z prędkością ?
Pokaż rozwiązanie
h to 30 min, więc jazda zajmie 2 h 30 min.
Zadanie 5.4
odpowiedź liczbowa · 1 pktBiegacz biegnie z prędkością . Ile metrów przebiegnie w 2 minuty?
Pokaż rozwiązanie
Prędkość jest w , więc czas zamieniasz na sekundy.
Zadanie 5.5
odpowiedź liczbowa · 1 pktPociąg wyjechał o 8:40 i przyjechał na stację końcową o 11:10. Przejechał 200 km. Oblicz jego średnią prędkość.
Pokaż rozwiązanie
Od 8:40 do 11:10 mija 2 h 30 min.
Zadanie 5.6
odpowiedź liczbowa · 1 pktSamochód jechał 1,5 h z prędkością , a potem 0,5 h z prędkością . Oblicz średnią prędkość na całej trasie.
Pokaż rozwiązanie
Najpierw liczysz całą drogę.
Cały czas to h.
Uwaga: średnia prędkość to nie . Całą drogę dzielisz przez cały czas.
Zadanie 5.7
odpowiedź liczbowa · 1 pktGepard biegnie z prędkością . Ile to metrów na sekundę?
Pokaż rozwiązanie
Zadanie 5.8
zamknięte · 1 pktCzy to prawda, że 1 h 15 min to 1,15 h?
Pokaż rozwiązanie
Godzina ma 60 minut, więc 15 min to h.
Podsumowanie
- Najważniejszy wzór: . Pozostałe odczytasz z trójkąta.
- Jednostki muszą pasować: z km i godzinami, z metrami i sekundami.
- Z na dzielisz przez 3,6, a z na mnożysz przez 3,6.
- Minuty zamieniasz na godziny, dzieląc przez 60: 1 h 15 min to 1,25 h.
- Średnia prędkość to cała droga podzielona przez cały czas.
Przed egzaminem przejrzyj notatkę z prędkości, drogi i czasu na egzamin ósmoklasisty, a przed klasówką powtórkę do sprawdzianu z prędkości, drogi i czasu. W zadaniach z czasem przydają się ułamki, więc warto mieć je w małym palcu: ułamki od zera.
Bezpłatne szkolenie online
Chcesz uczyć się matematyki tak jak na tym filmie?
Na bezpłatnym szkoleniu pokazuję, co powtarzać przed egzaminem ósmoklasisty. W pełnym kursie każdy dział tłumaczę tak samo: film, notatka i zadania z rozwiązaniami.
Prowadzi Kamila Kwapień, twórczyni Matematyki Gryzie






